Koude voeten

Wintertenen, winterhanden en wintervoeten

Het klinkt niet echt als een serieuze aandoening maar winterhanden en -voeten wintertenen of, zoals het officieel wel wordt genoemd, perniosis ontstaat door een abnormale reactie van de kleine bloedvaten in de huid bij blootstelling aan kou en kan erg vervelend zijn door blaren, jeuk, branden of steken. Er ontstaat een soort ontstekingsachtige zwelling in de huid van de voeten, handen maar ook gezicht of oren door te lange en extrem blootsteling aan kou.

In tegenstelling tot wat je zou denken is de huid niet bevroren maar er kan wel sprake zijn van blijvende schade aan de kleine bloedvaten.

Wat gebeurt er?

Normaal gesproken laten de kleine bloedvaten die aan de oppervlakte zitten minder bloed door wanneer men in een koude omgeving komt. Dit noemen ze ook wel vasoconstrictie. Daarmee blijft de temepraatur van het lichaam op peil, de temperatuur van de huid daalt. Als de huidtemperatuur te laag wordt, treedt een beschermingsmechanisme in werking, de vaatjes worden juist opengezet (vasodilatatie) en de huid warmt snel op, wordt rood en warm, gaat gloeien. Dit zal voor menigeen herkenbaar zijn.

Bij wintervoeten, wintertenen en -handen gaat de reactie anders. In de wat grotere vaten (arteriolen) in de diepere gedeelten van de huid treedt na blootstelling aan kou een langdurige, aanhoudende vasoconstrictie (dichtknijpen van de vaatjes) op, die niet automatisch gevolgd wordt door vasodilatatie (vaatverwijding). De kleine haarvaten in de oppervlakkige lagen van de huid gaan wel maximaal openstaan, in een poging om de afsluiting in de diepte op te vangen.

Het gevolg daarvan is rode, gloeiende, vaak jeukende of branderige plekken op de aan kou blootgestelde plekken, vooral de vingers, handen, tenen, voeten, hielen, en onderbenen. Het kan ook voorkomen aan de dijen, neuspunt, en de oorranden. Een enkele keer kunnen blaren of wonden ontstaan in de aangedane gebieden. Meestal gaan de plekken vanzelf weer over binnen een week, maximaal 3 weken.

Maar wanneer de getroffen gebieden eenmaal gevoelig zijn geworden voor kou, keren de symptomen na iedere blootstelling snel terug.

wintertenen, wintervoeten, winterhanden

Behandeling:

Het beste kun je blootstelling aan de kou voorkomen want behandeling is niet makkelijk. Wat nog het beste lijkt is het geleidelijk opwarmen van het getroffen gebied. Let op: plotseling verwarming maakt het erger!

Je kunt ook een zalf gebruiken die de huiddoorbloeding stimuleert bijvoorbeelde Midalgan forte, zonder recept verkrijgbaar.

Preventie:

– Draag dikke sokken en warme, ruime, goed isolerende schoenen, handschoenen, en andere beschermende kleding.

– Zorg dat sokken en schoenen droog blijven.

– Wisselbaden om het lichaam te laten wennen aan het koude seizoen

– Draag geen te nauwe of knellende schoenen.

– Zorg ook in huis voor een warme omgeving.

– Mijd extreme kou, met name temperatuurwisselingen voorkomen.